سه شنبه سیزدهم مهر 1389

مدیریت آموزشی در مدارس

تعاریف مدیریت :

 

"مدیریت ،یعنی علم و هنر دستیابی به بهترین نتیجه با صرف حداقل منابع ، با توجه به هدفهای تعیین شده:  مدیریت ،هم علم است ،چون موضوع آن قابل فراگیری و طبقه بندی است و میتوان برای آن قوانین و مقرارتی تدوین کرد 0هم هنر است ، زیرا هرکس به طریق و روش و سلیقه خودش آن را به کار میبرد 0بهترین نتیجه با توجه هدفهای تعیین شده نیز، دستیابی به رضایت است پس از رسیدن به هدف 0 اما وقتی مدیریت وقت مطرح میشود ، به صرف حداقل زمان برای رسیدن به هدفی تعیین شده اشاره کرد 0 مدیریت زمان یعنی اینکه از اتلاف وقت دانش آموز و معلم جلوگیری کنیم و با پرداختن به اموری که نتیجه چندانی ندارند ،دانش آموزان را سرگرم نکنیم ودر زما نی که در اختیار داریم ، بیشترین مطالب و مهارتها را به دانش آموزان بیاموزیم .

 

مدیریت از دیدگاه امام علی(ع)

 

در نهج البلاغه میخوانیم امام زمامداری را ناچیز تراز آن میداند که شایسته هد ف بودن در زندگی باشد 0 از نگاه نهج البلاغه ، مدیریت فرایندی است که انسانها را در ارتباط دسته جمعی از انحراف باز میدارد ،تعدی به حقوق دیگران را نابود میکند ، میدان حیات را برای تکاپوی همهء افراد هموار میسازد، و نیروها و استعدادها را به فعلیت میرساند و شکوفا میکند.  همچنین جهل را به علم و علم را به حکمت تبدیل میکند و رهایی را به نتیجه عالی تر که آزادی باشد ، میرساند و آزادی را به مقام اختیار که بهره برداری دراه خیر و کمال است ، نائل میسازد .   

 

با مراجعه به سخنان امام علی (ع) روش و سیره عملی آن حضرت ، به اصول متعددی برای مدیریت کارآمد دست مییابیم تعدادی از آنها به شرح ذیل اعلام میگردد صبر و تحمل 2- صداقت 3-امانتداری 4- آگاهی و تخصص 5- پرهیزگاری 6- عدالت 7- دوری از بد رفتاری 8- مهربانی 9- برخورد منصفانه با فرو دستان 10- توجه به وضعیت معیشتی مردم 11- مصمم بودن در اجرا12- توانایی ایجاد انسجام سازمانی 13- نظم 14- تعهد در برابر هدف 15- توانایی شناخت خویشتن 16-آگاهی از تحولات اجتماعی 17- آشنایی به تکالیف 18- پاکسازی محیط از چاپلوسان 19- رفتار ملایم و انعطاف پذیر در موقعیت های مقتضی 19- انتقاد پذیری 20- رعایت اعتدال در امور 21- استفاده از شیوهء تشویق و تنبیه 23- حفظ  اسرار 24- آینده نگری

 

مدیر موفق آموزشی چه کسی است ؟

 

1-مدیرموفق آموزشی کسی است که میتواند هدایت و رهبری برنامه های آموزشی را عهده دار شود  2- مدیر آموزشی موفق و فعال کسی است که در اداره امور واحد آموزشی مربوطه با ایجاد تحول و پویایی در حوزه آموزشی خویش با حداقل امکانات حداکثر بهره وری لازمه جهت دست یابی به هدفهای کوتاه مدت ،بلند مدت پایدار واهداف از پیش تعیین شده نائل آید 0

 

3- مدیر موفق آموزشی کسی است هوشمند ،خلاق، متعهد ،چراکه مسئولیت اصلی یک مدیر واحد آموزشی هدایت امور از وضعیت موجود به شرایط مطلوب است . چنین مدیری به دور از دغدغه های فکری ، فارغ از تاءثیر پذیری از حوادث و آزاد از جریانات و کشا کش های سیاسی با توشه ای از تجارب گوناگون و اندوخته ای از مشاورت های مفید و موءثر با صاحب نظرانخردمند ، با مطالعه و تحقیق مطالب آموزشی  لحظه ای از مطلوب اندیشی ،تحول و نیل به اهداف از پیش تعیین شده جهت خدمت به نونهالان و آینده سازان این مرز و بوم بویژه در مناطق محروم روستایی غافل نمی ماند .

 

4- تردیدی نیست که یک مدیر فعال ،پویا همواره نسبت به حوادث و مسائلی که در حیطه واحد آموزشی اتفاق افتاده است یا در آینده روی میدهد ، کاملا" حساس بوده عند اللزوم بدون آنکه از اهداف عا لیه سازمانش غافل شود با اندیشه و حسن تدبیر ودر نظر گرفتن مصا لح جامعه و مسئولیت خطیری که در هدایت واحد آموزشی مربوطه دارد واکنش منا سب نشان داده و با اظهار نظرهای عالمانه ، امید بخش به رسالت خطیر خویش ادامه میدهد .

 

5- مدیر موفق آموزشی توانمند به درستی میداند که امر آموزش نمی تواند جدای از پرورش باشد ودر فرایند فعالیتهای پرورشی یا تربیتی ، آموزش یا تعلیم به معنای دقیق آن نهفته است. 

 

6- مدیر موفق آموزشی میداند که پایدارترین یادگیرها، یادگیرهای غیرمستقیم ودانش آموزان در سنین مختلف ،به ویژه در مقطع ابتدایی ،بیشترین همانند سازی را با معلمان محبوب خود به عمل میاورند و همانند سازی یعنی تربیت پذیری.

 

7- مدیر موفق آموزشی باید بیشترین وقت خود را در همگا می با معلمان صرف کند و برای حسن ایفای مسئولیت های محوله بخش دیگری از وقت خود را در جهت هم آهنگی و همدلی اولیای دانش آموزان با معلمان مدرسه اش اختصاص دهد8- مدیر موفق آموزشی با احساس مسئولیت پرورشی و آموزشی ، حتی الامکان از پرداختن به اموری که چندان تناسبی با رسالت اصلی وی ندارد و عمدتا" از وظایف متصدی خدمات عمومی است اجتناب کند.

 

9- مدیر موفق آموزشی کسی است که شناخت و باورهای عمیق نیبت به هدفهای تعلیم و تربیت ،روشهای پرورش تفکر خلاق و تولید اند یشهء برتر و هدایت اخلاقی و معنوی متعلمان داشته باشد .

 

10- مدیر موفق آموزشی کسی است که از همه امکانات فکری و معنوی و تمهیدات آموزشی و پرورشی حوزه مسئولیت خود برای تحقق یافتن اهداف و برنامه های متعالی خویش بهره گیرد .

 

11- مدیر موفق آموزشی کسی است هماره روحیه نشا ط و سر زندگی و تلاش خستگی ناپذیر را در فضای محیط آموزشی خود ایجاد کند ،چرا که مدرسهء شاد همیشه موفق است.

 

12- مدیر موفق آموزشی کسی است که در محیط آموزشی او خبری از تنبیه و تحقیر ،پرخاش و پرخاشگری نیست ،و هر چه هست ، تکریم و تشویق و تلاش است .

 

 13-مدیر موفق کسی است ضمن احراز صلاحیت های علمی و تخصصی و برخورداری از بصیرت وبینش و باوری که لازمه کار در محیط آموزشی است، حسن تدبیر وتعهد،توکل؛ خوشرویی، اخلاص وشجاعت ، دارای شخصیتی مهربان واستوار و با صلابت است .      

 

14- و بالاخره مدیر موفق کسی است با احساسات همکاران ماءنوس بوده ، از بیشترین و موءثر ترین  اقتدار مدیریتی برخوردار است .

 

نتیجه گیری :

 

از فرمایشات حضرت علی (ع) در نهج البلاغه چنین میتوان استنباط کرد که مفهوم مدیریت از دیدگاه امام علی (ع) یک هدف عمده دارد و آن منافع ملت و اجرای عدالت و حق است. به همین خاطر چنین هدفی به سیر الی الله می انجامد و میتواند وسیله بودن نه هدف بودن را توجیه کند ،چون خداوند رضایش در گرو خدمت به خلق و ستاندن حق مظلوم از ظالم است بنابر این از سخنان آن حضرت چنین نتیجه میگیریم که مدیریت وسیله است نه هدف !   

 

منابع :

 

1-اصول مدیریت ووظا یف مدیران ، نوشته حسین خنیفر،نشرموء سسه فرهنگی دانش واندیشه معاصر

 

   2- نشریه ماهانه آموزشی تربیتی پیوند –آذر 1380 نوشته دکتر غلامعلی افروز  3-نظرات شخصی
نوشته شده توسط مرادی در 17:36 |  لینک ثابت   •